زلزله مدیریتی در ساختمان میرداماد؛ خروج «آرام» از مرکز مبادله و بازگشت مهره‌های کلیدی همتی

زلزله مدیریتی در ساختمان میرداماد؛ خروج «آرام» از مرکز مبادله و بازگشت مهره‌های کلیدی همتی

موج تغییرات در بدنه سیاست‌گذاری ارزی کشور که با بازگشت عبدالناصر همتی به بانک مرکزی آغاز شده بود، حالا به ایستگاه خیابان وزرا رسیده است. پس از تعیین تکلیف معاونت ارزی، نوبت به تغییرات ساختاری در مرکز مبادله ارز و طلای ایران رسید تا یکی از جنجالی‌ترین مدیران دوره گذشته، صندلی ریاست هیئت‌مدیره را واگذار کند.

خداحافظی محمد آرام با مرکز مبادله؛ پایان عصر حراج‌های پرحاشیه؟

با تأیید رئیس کل بانک مرکزی، محمد آرام بن‌یار که پیش از این توسط محمدرضا فرزین به ریاست هیئت‌مدیره مرکز مبادله منصوب شده بود، از این مجموعه کنار گذاشته شد. عملکرد مرکز مبادله در یک سال گذشته، همواره زیر تیغ نقد کارشناسان و نمایندگان مجلس قرار داشت. منتقدان معتقدند سیاست‌های این مرکز در حوزه حراج طلا و سکه، به جای ایجاد ثبات، شائبه نوسان‌گیری و نگاه بورسی در مدیریت بازار ارز را تقویت کرده بود.

چرا تغییر در مدیریت ارزی ضروری بود؟

بسیاری از تحلیلگران اقتصادی بر این باورند که مرکز مبادله در دوره اخیر، از مأموریت اصلی خود یعنی «تنظیم‌گری و پیش‌بینی‌پذیری بازار» فاصله گرفته بود. نوسانات مداوم و مداخلات پرهزینه در بازار طلا، نه تنها آرامش را به فضای کسب‌وکار بازنگرداند، بلکه خود به عاملی برای تحریک انتظارات تورمی تبدیل شد. حالا با خروج مدیران منصوب دوره فرزین، انتظار می‌رود ریل‌گذاری جدیدی در سیاست‌های ارزی صورت گیرد.

سکان مرکز مبادله در دستان کیست؟ بازگشت غلامرضا پناهی به خط مقدم

پس از خروج آرام، غلامرضا پناهی به عنوان عضو جدید هیئت‌مدیره معرفی شده و قرار است به‌زودی کرسی ریاست هیئت‌مدیره این نهاد مهم ارزی را تصاحب کند. پناهی از چهره‌های باسابقه و شناخته‌شده در شبکه بانکی است که کارنامه او شامل موارد زیر می‌شود:

  • معاونت ارزی بانک مرکزی در سال‌های ۱۳۹۷ تا ۱۴۰۰.
  • عضویت در هیئت‌مدیره بانک ملی ایران.
  • تخصص در حوزه بانکداری بین‌الملل و عملیات ارزی.

سیگنال تغییر ریل در سیاست‌های ارزی بانک مرکزی

انتصاب مهدی گودرزی به عنوان معاون ارزی و حالا ورود پناهی به مرکز مبادله، نشان‌دهنده بازگشت تیمی است که تجربه مدیریت بحران‌های ارزی در سال‌های گذشته را در کارنامه دارد. کارشناسان این جابه‌جایی‌ها را نشانه‌ای از پایان دوران «مداخلات موردی» و بازگشت به رویکردی مبتنی بر انضباط مالی و ثبات‌بخشی به بازار می‌دانند.

اهداف احتمالی تیم جدید مدیریتی:

  • کاهش نوسانات: تمرکز بر تثبیت نرخ ارز و جلوگیری از جهش‌های ناگهانی.
  • اصلاح سازوکار مرکز مبادله: تغییر رویکرد از حراج‌های کوتاه‌مدت به سمت بازار متشکل و شفاف.
  • بهبود روابط بانکی: بهره‌گیری از تجربه مدیران جدید برای تسهیل تراکنش‌های ارزی.

حالا چشم بازار به نتایج عملی این تغییرات دوخته شده است. آیا تیم جدید می‌تواند اعتماد را به بازار ارز و طلا بازگرداند یا چالش‌های ساختاری اقتصاد، سد راه اصلاحات همتی و یارانش خواهد بود؟