در اقتصاد تورمی ایران، خودرو و مسکن فراتر از نیازهای مصرفی، به دو ستون اصلی حفظ ارزش دارایی تبدیل شدهاند. در حالی که مسکن در دهه اخیر (۱۳۹۲-۱۴۰۲) رشد ۲۳ برابری را ثبت کرده، خودرو نیز با جهشی ۱۸ برابری، خود را به عنوان یک کالای سرمایهای به اثبات رسانده است.
۳. سرمایهگذاری در خودرو؛ پدیده عجیب اقتصاد ایران
در حالی که در سراسر جهان خودرو یک کالای مصرفی با استهلاک سالانه است، در ایران به دلیل چهار عامل اصلی، به یک دارایی سودآور تبدیل شده است:
- شکاف عرضه و تقاضا: تولید محدود و انحصاری که پاسخگوی نیاز بازار نیست.
- قیمتگذاری دستوری: ایجاد اختلاف فاحش بین قیمت کارخانه و بازار آزاد که انگیزه سوداگری را دوچندان میکند.
- ممنوعیت واردات: حذف رقابت خارجی و تبدیل بازار به فضای انحصاری تولیدات داخلی.
- سپر تورمی: دسترسی آسانتر نسبت به مسکن برای مبالغ متوسط نقدینگی.
ریسکها و هشدارهای جدی در بازار خودرو
سرمایهگذاری در خودرو بدون ریسک نیست. هزینه استهلاک، بیمه، نگهداری و خطر سرقت همواره ارزش سرمایه شما را تهدید میکند. بزرگترین ریسک فعلی، تغییرات ناگهانی قوانین واردات و تخصیص ارز است که میتواند منجر به ریزش سنگین قیمتها در بازار آزاد شود.
۴. سرمایهگذاری در مسکن؛ سنتیترین پناهگاه سرمایهگذاران
مسکن همواره در ایران به عنوان “سلطان بازارها” شناخته میشود. بازدهی ۲۲۲۰ درصدی در تهران طی یک دهه اخیر، گویای امنیت و جذابیت این بازار است.
مزایای طلایی ملک
- بازدهی دوگانه: سود حاصل از رشد قیمت ملک + درآمد غیرفعال ماهیانه (اجارهبها).
- امنیت فیزیکی: دارایی ملموسی که برخلاف طلا یا دلار فیزیکی، خطر سرقت کلی ندارد.
- اهرم تسهیلات: امکان استفاده از وامهای بانکی برای افزایش قدرت خرید.
موانع ورود: نقدشوندگی پایین و سرمایه کلان
بزرگترین چالش مسکن، نیاز به سرمایه اولیه بسیار زیاد و نقدشوندگی پایین آن است. در دورههای رکود، فروش یک ملک ممکن است ماهها زمان ببرد.
راهکاری نوین: صندوقهای املاک و مستغلات (REITs)
اگر سرمایه کافی برای خرید یک آپارتمان کامل را ندارید، صندوقهای املاک و مستغلات در بورس این مشکل را حل کردهاند. این صندوقها به شما اجازه میدهند حتی با مبالغ خرد، در پروژههای بزرگ ساختمانی شریک شوید.
چرا صندوقهای REITs جذاب هستند؟
- نقدشوندگی بالا: شما میتوانید واحدهای خود را در هر لحظه در بورس بفروشید.
- سود نقدی ماهیانه: این صندوقها موظفند حداقل ۹۰٪ از درآمدهای حاصل از اجاره را بین سهامداران تقسیم کنند.
- مدیریت حرفهای: مسئولیت تعمیرات، مالیات و یافتن مستأجر بر عهده تیم متخصص صندوق است.
- نمادهای فعال: «ارزش مسکن»، «دانیک» و «مالک آتیه» از جمله گزینههای در دسترس در بورس تهران هستند.
“سرمایهگذاری در مسکن از طریق بورس، راهکاری هوشمندانه برای کسانی است که میخواهند از رشد قیمت ملک عقب نمانند اما سرمایه میلیاردی ندارند.”
آیا تمایل دارید بازدهی دقیق این سه صندوق (ارزش مسکن، دانیک و مالک آتیه) را در یک سال اخیر با هم مقایسه کنیم؟